„Technologia w rytmie samby – nasza erasmusowa misja na Teneryfie”
XIII. I tak dobiegł końca nasz 10‑dniowy kurs w ramach projektu Erasmus+. Serdecznie podziękowaliśmy wykładowcom za ciekawe i inspirujące prowadzenie zajęć oraz za wymagania, które zmotywowały nas do nauki i pozwoliły zdobyć nowe umiejętności. Potwierdzeniem ich nabycia były wręczone nam certyfikaty.
Przez te 10 dni 12 uczestników, głównie seniorów z Uniwersytetów Trzeciego Wieku, nie tylko poznawało nowe zagadnienia, ale też zacieśniło więzi, wzajemnie sobie pomagało i wspierało się w nauce. Wspólna praca i pozytywna atmosfera sprawiły, że kurs stał się nie tylko edukacyjnym, ale i wyjątkowym społecznym doświadczeniem, które na długo pozostanie w naszej pamięci.
XII. Ciąg dalszy zagadnień związanych ze sztuczną inteligencję . Poznaliśmy aplikację Gamma , którą wykorzystuje sztuczna inteligencja do szybkiego tworzenia prezentacji, dokumentów i prostych stron internetowych. Przekonaliśmy się o tym sami wpisując temat lub wklejając treść a system automatycznie generował estetyczny układ z grafiką i podziałem na slajdy. Podpowiedź naszych wykładowców , że Gamma jest szczególnie użyteczna dla osób, które chcą szybko przygotować materiały (np. prezentacje, dokumenty marketingowe) bez znajomości programów graficznych lub programistycznych był jak najbardziej trafny. Platformę tą można znaleźć w przeglądarce. Natomiast gotowe projekty można łatwo edytować i eksportować np. do PDF lub PowerPoint.
Szybko wymyśliłyśmy , aby w Gammie zareklamować program edukacyjny Erasmus, łącząc z nim miasto, w którym odbywał się kurs czyli Puerto de la Cruz i nas uczestników . Zobaczcie co nam wyszło.
XI. Temat kolejny związany ze sztuczną inteligencją to pytanie czy specjalistyczne strony internetowe pomagają sprawdzić wiarygodność informacji . Odpowiedź była zdecydowanie na TAK. Przykładem jest np strona Google Scholar , która pokazuje artykuły naukowe, cytowania , autorów i źródła. Na takiej stronie autor jest znany, publikacje mają przypisy, często przechodzą tzw recenzję naukową, można sprawdzić liczbę cytowań co zwiększa wiarygodność informacji. Padło pytanie – po co odwiedzać tą stronę jak pytanie można zadać na ChatGPT i uzyskać od razu odpowiedź. Maria podkreśliła, że AI służy do zrozumienia tematu i dlatego w następnej kolejności należy sprawdzić źródło w bazach naukowych szczególnie jeżeli pytanie dotyczy zdrowia, prawa, badań naukowych . Ale jak to zrobić? Można np. wkleić fragment artykułu i zapytać”czy to wygląda na wiarygodne badanie?” czy podać link i zapytać o ocenę źródła. W części warsztatowej zadawaliśmy pytania z różnych dziedzin i sprawdzaliśmy ich wiarygodność.
Konkluzja warsztatów to działanie matematyczne: „AI + specjalistyczne bazy danych = najlepsze połączenie.” AI pomaga zrozumieć i uporządkować wiedzę a bazy naukowe pomagają ją potwierdzić.
A popołudnie spędziliśmy w La Orotavie – malowniczym, historycznym mieście położonym na północy Teneryfy, w zielonej dolinie u podnóża wulkanu Teide. Słynie ono z pięknej kolonialnej architektury z XVII i XVIII wieku, wąskich brukowanych uliczek oraz charakterystycznych drewnianych, rzeźbionych balkonów typowych dla Wysp Kanaryjskich.
Miasto ma spokojniejszy i bardziej tradycyjny charakter niż turystyczne kurorty na południu wyspy. Jednym z najważniejszych wydarzeń w roku są obchody Bożego Ciała, podczas których na ulicach powstają imponujące dywany z kwiatów i kolorowego piasku wulkanicznego.
IX-X Przez kolejne dni dowiedzieliśmy się wszystko o ChatGPT. Maria- prowadząca szkolenie na początku omówiła historię powstania ChatGPT oraz rozwoju sztucznej inteligencji. Dowiedzieliśmy się, czym jest model językowy, jak działa oraz w jaki sposób uczy się analizować i generować tekst. Przedstawiła, jak na przestrzeni lat rozszerzał się zakres jego możliwości – od prostych odpowiedzi tekstowych po wsparcie w tłumaczeniach, redagowaniu pism, planowaniu podróży, tworzeniu materiałów edukacyjnych czy pomocy technicznej.Podkreśliła również znaczenie odpowiedzialnego korzystania z narzędzi AI, weryfikowania informacji oraz ochrony danych osobowych. Kolejna część szkolenia dotyczyła zasad skutecznego zadawania pytań. Poznaliśmy praktyczne wskazówki:
- formułowania jasnych i konkretnych poleceń,
- określania celu odpowiedzi (np. „napisz krótko”, „wyjaśnij prostym językiem”),
- doprecyzowania odbiorcy (np. „dla seniora”, „dla dziecka”),
- możliwości zadawania pytań uzupełniających i poprawiania odpowiedzi.
Zwrócono nam uwagę, że im dokładniejsze pytanie, tym bardziej precyzyjna i użyteczna odpowiedź. Część warsztatowa wzbudziła wiele emocji , ponieważ zaczęliśmy samodzielnie testować możliwości ChatGPT. Tarnogórska grupa zaproponowała :
- przygotowanie zaproszenia na obiad w języku angielskim,
- napisanie w prosty i zrozumiały sposób instrukcji obsługi ekspresu do kawy firmy Philips – obsługiwanego przez seniora,
- wyszukanie informacji, gdzie w Puerto de la Cruz znajduje się najlepszy sklep z kosmetykami z aloesu,
- uzyskanie odpowiedzi, czy osoby z problemami kardiologicznymi mogą uczestniczyć w wycieczce do Parku Narodowego Teide.
Pytania jeżeli były dobrze sprecyzowane dawały oczekiwaną przez nas odpowiedź. Przekonałyśmy się, że narzędzie może być pomocne zarówno w codziennych sprawach, jak i podczas planowania podróży czy dbania o zdrowie (z zastrzeżeniem konieczności konsultacji medycznych w przypadku kwestii zdrowotnych).
ChatGPT przekonał nas, że może być praktycznym i przyjaznym wsparciem dla seniorów ( i nie tylko), bo pomaga redagować teksty, tłumaczyć, wyjaśniać zawiłe instrukcje oraz szybko wyszukiwać informacje. A ponadto zwiększyła się nasza pewność w korzystaniu z nowych technologii i zachęciło to nas do dalszego samodzielnego eksperymentowania z narzędziami sztucznej inteligencji.
VIII. W ramach programu Erasmus mieliśmy okazję poznać wyjątkowe przyrodnicze dziedzictwo Teneryfy, odwiedzając w Puerto de la Cruz dwa miejsca o szczególnym znaczeniu edukacyjnym i ochronnym – Loro Parque oraz Jardín Botánico .
Loro Parque to nowoczesny ośrodek łączący funkcję ogrodu zoologicznego z działalnością naukową i ochroną zagrożonych gatunków. Park realizuje programy hodowlane, badawcze oraz projekty wspierające zachowanie bioróżnorodności na świecie. Szczególne wrażenie zrobiło na nas to, jak duży nacisk kładzie się tu na edukację ekologiczną i budowanie świadomości odpowiedzialności człowieka za los zwierząt oraz ich naturalnych siedlisk.
Z kolei Jardín Botánico, założony w XVIII wieku, jest miejscem o ogromnej wartości historycznej i naukowej. Ogród powstał jako przestrzeń aklimatyzacji roślin sprowadzanych z różnych części świata, a dziś stanowi cenne centrum ochrony różnorodności roślin tropikalnych i subtropikalnych. To żywe laboratorium przyrody, w którym nauka łączy się z edukacją i troską o zachowanie unikalnych gatunków.
Wizyta w tych miejscach była dla nas nie tylko atrakcyjnym punktem programu, ale przede wszystkim ważną lekcją świadomego podejścia do ochrony dziedzictwa przyrodniczego. Wyjazd pokazał, że odpowiedzialna turystyka i edukacja mogą realnie wspierać działania na rzecz ochrony środowiska i kształtować postawy proekologiczne wśród ludzi.
VII. Po krótkiej „odskoczni” wróciliśmy do szkolnych ławek – tym razem, by zmierzyć się z tematem, który budzi ogromne emocje: sztuczna inteligencja. Już od pierwszych minut było wiadomo, że nie będzie to zwykły wykład, lecz żywa i momentami burzliwa dyskusja. Pierwszy etap warsztatów miał charakter wprowadzający. Prowadząca rozpoczęła spotkanie od pytań, które skłoniły nas do refleksji:
- Jak często korzystasz ze sztucznej inteligencji?
- Jaką częścią Twojego codziennego czasu ona jest?
- Jakie jest pierwsze słowo, które przychodzi Ci do głowy, gdy słyszysz „sztuczna inteligencja”?
- Jak jednym słowem zdefiniowałbyś sztuczną inteligencję?
- Jakie widzisz jej zastosowania w naszym życiu?
Odpowiedzi były bardzo różnorodne. Dla jednych AI to przede wszystkim „postęp”, dla innych „zagrożenie”, jeszcze inni mówili o „ułatwieniu”, „technologii”, „przyszłości” czy nawet „niepewności”.
Wielu uczestników przyznało, że korzysta z niej częściej, niż początkowo sądzili. Sztuczna inteligencja to przecież nie tylko chatboty, ale także nawigacja w telefonie, podpowiedzi w wyszukiwarkach, tłumaczenia online, rozpoznawanie twarzy w zdjęciach czy rekomendacje filmów i zakupów.
Najbardziej emocjonującą częścią spotkania była końcowa debata argumenty ZA i PRZECIW. Nie było jednoznacznej odpowiedzi, bo sztuczna inteligencja jest wśród nas.Towarzyszy nam w codziennych czynnościach, pomaga podejmować decyzje, ułatwia komunikację i dostęp do wiedzy. Często korzystamy z niej nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Aby w pełni z niej korzystać i ją zaakceptować, musimy przede wszystkim zdobywać wiedzę i rozwijać kompetencje cyfrowe. Równie istotne jest krytyczne myślenie – umiejętność weryfikowania informacji, dbania o prywatność i świadomego korzystania z narzędzi, które daje nam współczesna technologia.
VI. Karnawał w Puerto de la Cruz to jedno z najważniejszych i najbardziej wyczekiwanych wydarzeń w roku. Ma on długą tradycję i jest głęboko zakorzeniony w kulturze Teneryfy. To czas, kiedy codzienność ustępuje miejsca barwom, muzyce i wspólnej zabawie. W przygotowania do karnawału angażują się niemal wszyscy mieszkańcy – dzieci, młodzież, dorośli i seniorzy. Powstają barwne kostiumy, organizowane są występy, parady i koncerty. Ulice wypełniają się orkiestrami, grupami tanecznymi i platformami tematycznymi. Muzyka towarzyszy każdemu wydarzeniu – od tradycyjnych rytmów, przez latynoskie brzmienia, aż po nowoczesne style. Szczególnym momentem jest symboliczne zakończenie karnawału, które – jak w wielu miejscach Hiszpanii – ma wymiar zarówno radosny, jak i nieco teatralny. To czas podsumowań, ostatnich parad i wspólnego świętowania, zanim miasto wróci do swojego spokojniejszego rytmu.
Udział w tych wydarzeniach w ramach programu Erasmus+ był dla nas czymś więcej niż tylko obserwowaniem lokalnej tradycji. Stałyśmy się jej częścią. Tańczyłyśmy przy tej samej muzyce, przeżywałyśmy te same emocje. To było nie tylko widowisko dla turystów, ale przede wszystkim święto mieszkańców – wyraz ich tożsamości, radości życia i potrzeby bycia razem. Doświadczyłyśmy autentyczności tego wydarzenia– zobaczyłyśmy społeczność, która jednoczy się wokół wspólnej tradycji i jak naturalnie zaprasza do niej przybyszów. Erasmus po raz kolejny udowodnił, że edukacja to nie tylko sala wykładowa, ale także ulica pełna muzyki, kolorów i otwartych serc.
V. Po intensywnym przyswajaniu wiedzy przyszedł czas na poznanie miejsca, w którym przyszło nam realizować naszą erasmusową przygodę – Teneryfy oraz królującego nad nią wulkanu Teide.
Z przesympatycznym kierowcą Domingo, przy dźwiękach hiszpańskich piosenek, objechaliśmy prawie połowę wyspy. Już sama droga była przeżyciem – kręte serpentyny, zmieniające się krajobrazy i coraz bardziej surowa, wulkaniczna sceneria. Naszą wyprawę rozpoczęliśmy od Parku Narodowego Teide. Na wysokości około 2200 m n.p.m. krajobraz wydawał się niemal nierealny. Zastygłe potoki lawy, fantazyjne formacje skalne i ogromne połacie wulkanicznego pyłu sprawiały wrażenie, jakbyśmy przeniosły się na inną planetę. To miejsce naprawdę przypomina scenografię z filmu science fiction – surowe, monumentalne, chwilami niemal kosmiczne. A chustka w tarnogórską kratkę prezentowana przez nas urozmaicała tą scenerię.
Sam wulkan oglądałyśmy z różnych stron, podziwiając jego potęgę i majestat. Teide to najwyższy szczyt Hiszpanii i jeden z najwyższych wulkanów na świecie liczonych od dna oceanu.
W drodze powrotnej zatrzymywaliśmy się w przeuroczych miasteczkach zbudowanych na stromych skarpach. Wąskie uliczki, kolorowe domy i tarasy widokowe zapierały dech w piersiach. A w tle – nieustanny szum oceanu. Miało się wrażenie, że to właśnie on jest tu prawdziwym gospodarzem. Jego potężne fale uderzające o klify zdawały się mówić: „Pamiętajcie, kto tu rządzi”. Ta obecność żywiołu była wszechogarniająca i jednocześnie kojąca.
Kolejnym ewenementem wyspy było słynne Drago Milenario – Smocze Drzewo . To niezwykła roślina, licząca setki lat, jest jednym z symboli Teneryfy. Według legend jej czerwony sok nazywany jest „smoczą krwią” i od wieków przypisywano mu właściwości lecznicze. Rozłożysta korona drzewa i jego masywny pień robią ogromne wrażenie. Stojąc obok, trudno nie myśleć o czasie – o tym, ile pokoleń widziało to drzewo i jak wiele historii mogłoby opowiedzieć.
Ta wycieczka była czymś więcej niż tylko zwiedzaniem. W kontekście programu Erasmus+ stała się kolejną lekcją – tym razem przyrody, historii i otwartości na świat.
IV. Podczas zajęć poznaliśmy także nowe, ciekawe sposoby prowadzenia zajęć, które wychodzą poza tradycyjne wykłady. Wśród metod były m.in. odwrócona klasa tj sposób nauki, w którym najpierw uczymy się w domu, a na zajęciach wykonujemy ćwiczenia i dyskutujemy czy nauczanie hybrydowe- łączące naukę w sali z zajęciami online. Dowiedzieliśmy się, jak łatwo i płynnie przejść do takich form pracy, tak aby uczestnicy byli aktywnie zaangażowani i rozumieli przekazywane treści.
Dużą uwagę poświęciliśmy interakcji ze słuchaczami w środowisku cyfrowym. Omawialiśmy, jak budować dobre relacje, utrzymywać kontakt i zachęcać dorosłych uczestników do aktywnego udziału w zajęciach poprzez pytania, dyskusje i wspólne ćwiczenia.
Ćwiczenia praktyczne pozwoliły nam sprawdzić poziom wiedzy uczestników i uczyć się, jak tworzyć krótkie testy, ankiety i quizy online. Analizowaliśmy wyniki, aby lepiej dopasować kolejne zajęcia do potrzeb grupy.
Na zakończenie dyskutowaliśmy, jak utrzymać wysoki poziom zaangażowania i interakcji na kursach online i hybrydowych, tak aby każdy uczestnik czuł się zauważony, aktywny i zmotywowany do nauki.
III. Canvy ciąg dalszy . Tematem zajęć było przygotowanie krótkich materiałów wideo – od pomysłu, przez scenariusz, aż po montaż i publikację.
Najpierw teoria -część teoretyczna pozwoliła nam odkryć, jak wszechstronnym narzędziem jest Canva w zakresie tworzenia filmów. Aplikacja oferuje gotowe szablony wideo, które można dowolnie modyfikować, bogatą bibliotekę muzyki i efektów dźwiękowych, animacje tekstów, przejścia między ujęciami, możliwość dodawania własnych zdjęć i nagrań oraz prosty montaż „przeciągnij i upuść”. Poznałyśmy również zasady budowania narracji filmowej – jak ważny jest początek przyciągający uwagę, spójność wizualna, odpowiednie tempo oraz dopasowanie muzyki do klimatu materiału. Dowiedziałyśmy się, jak korzystać z osi czasu, jak skracać i łączyć klipy oraz jak tworzyć napisy, które wzmacniają przekaz filmu.
Czas na praktykę – po części teoretycznej każda grupa miała za zadanie stworzyć własny film, wykorzystując zdobytą wiedzę. Największą trudnością okazało się… znalezienie tematu. Pomysłów było wiele, ale zależało nam na czymś autentycznym i pełnym emocji. Ostatecznie zdecydowałyśmy się na relację z kończącego się karnawału w Puerto de la Cruz oraz wydarzeń odbywających się w jego ramach. Jak nie uczestniczyć w takich imprezach, gdy miasto tętni życiem, a na ulicach rozbrzmiewają wszystkie style muzyczne – od flamenco, przez rap, aż po swing? Kolorowe stroje, taniec, śmiech i energia mieszkańców stworzyły niezwykłą atmosferę, którą chciałyśmy uchwycić w naszym filmie. I to ujęłyśmy z poniżej zaprezentowanym filmiku.
W naszej relacji szczególne miejsce zajmuje wspólny taniec z przesympatyczną grupą hiszpańskiej młodzieży, która spontanicznie zaprosiła nas do wspólnej zabawy. Był to niezwykle wzruszający moment. Choć dzieliła nas różnica kultur i wiekowa muzyka okazała się uniwersalnym językiem. Wystarczyły uśmiechy, gesty i rytm, by poczuć prawdziwe porozumienie i bliskość. To doświadczenie pokazało nam, że otwartość i życzliwość potrafią przełamać wszelkie granice, a wspólna radość jednoczy ludzi niezależnie od wieku czy narodowości.
Dzisiejsze zajęcia pozwoliły spojrzeć na technologię jako narzędzie do opowiadania historii – naszych historii.
Poniżej nasze filmowe , autorskie dzieło.
II. Dzisiejszy dzień naszego erasmusowego szkolenia poświęcony był pracy z aplikacją Canva. Po krótkim wprowadzeniu teoretycznym, podczas którego poznałyśmy podstawowe funkcje programu, jego możliwości oraz zasady projektowania graficznego, przeszłyśmy do części praktycznej. Canva to intuicyjne narzędzie do tworzenia projektów graficznych – od plakatów, prezentacji i postów w mediach społecznościowych, po zaproszenia czy materiały edukacyjne.
Naszym zadaniem było zaprojektowanie plakatu. Zbliżający się Dzień Kobiet był naszą inspiracją. Uczyłyśmy się metodą prób i błędów, testowałyśmy różne układy, kolory i czcionki. Jesteśmy z siebie dumne, że podjęłyśmy to wyzwanie i poradziłyśmy sobie z nowym narzędziem.
I. Jesteśmy na słonecznej Teneryfie, w urokliwym Puerto de la Cruz, gdzie realizujemy kurs „Obsługa narzędzi ICT, mediów społecznościowych i obróbka plików multimedialnych” w ramach projektu Erasmus+ nr 2025-1-PL01-KA121-ADU-000311481. Gości nas niezwykle życzliwa i profesjonalna ELA (Erasmus Learning Academy). W naszej międzypokoleniowej, energicznej ekipie są jeszcze uczestnicy z Piekar Śląskich, Bielska-Białej i Skoczowa.
Po zimowej Polsce tutejsze przyjemne 25°C sprawia, że nasze „komórki” działają jak naładowane słońcem baterie. A że trafiliśmy na karnawał w Puerto de la Cruz, to wokół nas królują kolory, muzyka i radosna atmosfera – trudno o lepszą inspirację do twórczej pracy.
Pierwszego dnia spacerowałyśmy po mieście, chłonąc klimat wyspy, a po południu spotkałyśmy się z naszym sympatycznym prowadzącym, Jorge. Było inspirujące wprowadzenie do nowych technologii, rozmowa o naszych rolach w organizacjach i o tym, czego naprawdę potrzebujemy w pracy edukacyjnej.
Pracowałyśmy m.in. w aplikacji Padlet, tworząc kolorowe, multimedialne tablice – my z dumą zaprezentowałyśmy Tarnowskie Góry. Kolejnego dnia powstawały gry i quizy (nie zabrakło emocji i zdrowej rywalizacji!). Nasz quiz o tańcu z pytaniem o „chodzonego” pokazał, że nauka może iść w parze z humorem.
Takie narzędzia są bardzo cenne w edukacji – angażują, integrują i pokazują, że nauka na UTW może być nowoczesna, dynamiczna i po prostu przyjemna.
