Turecki rozdział naszego Erasmus+

20.02.26, Manavgat, Turcja

„Podsumowanie szkolenia”

Ostatni dzień naszego pobytu w Turcji w ramach programu Erasmus+ miał wymiar szczególny – był czasem podsumowań, refleksji i planów na przyszłość. Spotkanie poświęciliśmy uporządkowaniu oraz utrwaleniu wiedzy zdobytej podczas wcześniejszych sesji. Dokonaliśmy przeglądu kluczowych pojęć, wróciliśmy do najważniejszych zagadnień i wspólnie zastanawialiśmy się, które z omawianych treści okazały się dla nas najbardziej inspirujące. Wymiana doświadczeń pokazała, jak wiele możemy się od siebie nauczyć oraz jak istotne jest współdziałanie w budowaniu postaw proekologicznych.
W dalszej części spotkania zastanawialiśmy się nad praktycznym wykorzystaniem zdobytej wiedzy i umiejętności w codziennym życiu. Każdy z uczestników podzielił się osobistą refleksją na temat programu, jego wartości oraz wpływu na własną świadomość i postawy.
Uroczystym akcentem dnia było wręczenie certyfikatów przez przedstawiciela programu Erasmus+ w Turcji, co stało się symbolicznym zwieńczeniem naszej edukacyjnej przygody.
Nie poprzestajemy jednak na wspomnieniach. Już dziś planujemy konkretne działania – w maju lub czerwcu zamierzamy zorganizować dla studentów naszego Uniwersytetu Trzeciego Wieku grę miejską poświęconą zielonym kompetencjom. Rozegramy ją na terenie dzielnicy Centrum i Parku Miejskiego. Będzie to okazja do twórczego wykorzystania wiedzy zdobytej w Turcji.
Jutro wracamy do kraju. Wyjeżdżamy bogatsi o nowe doświadczenia, inspiracje i przyjaźnie ze studentami z innych UTW. Był to niezwykle sympatyczny, sprawnie zorganizowany i wartościowy pobyt, który na długo pozostanie w naszej pamięci.

19.02.26, Manavgat, Turcja

„Bezpieczeństwo żywnościowe, choroby cywilizacyjne i zakaźne oraz zanieczyszczenia hałasem w kontekście zielonych kompetencji”

Na początku zajęć zajmowaliśmy się problemami głodu na świecie, który nie tyle wynika z braku żywności, co niewłaściwego zarządzania zasobami. Zielone kompetencje, takie jak umiejętność zrównoważonej produkcji żywności, oszczędzania wody i ograniczania marnowania jedzenia pomagają zwiększyć bezpieczeństwo żywnościowe. Rozwijanie tych umiejętności w społeczeństwie może przyczynić się do zmniejszenia skali głodu i ochrony środowiska jednocześnie. Prowadząca pokazała nam wstrząsający film, który obrazował poruszany temat.
Następne zagadnienie, które omawialiśmy, dotyczyło chorób cywilizacyjnych i zakaźnych, które niejednokrotnie mają związek z degradacją środowiska, zanieczyszczeniem powietrza, wody oraz zmianami klimatu. Dbanie o czystość naszej planety, zrównoważoną produkcję i odpowiedzialną konsumpcję, pomagają ograniczać czynniki ryzyka zdrowotnego. Rozwijanie tych umiejętności sprzyja poprawie jakości życia i zmniejszeniu liczby chorób.
Zajmowaliśmy się również hałasem, gdyż stanowi on poważne zagrożenie dla zdrowia ludzi i środowiska, wpływając na jakość życia oraz równowagę ekosystemów. Zielone kompetencje, takie jak planowanie przestrzenne ograniczające hałas, stosowanie cichych technologii pomagają minimalizować te zagrożenia. Rozwijanie świadomości ekologicznej i umiejętności podejmowania zrównoważonych decyzji sprzyja tworzeniu bezpieczniejszego i zdrowszego otoczenia.

Otrzymaliśmy zadanie napisania czterowiersza na temat zanieczyszczenia hałasem. Oto plon naszych poczynań:

„Miasto dudni w betonowym szumie,
klakson krzyczy, nikt już ciszy nie rozumie.
W hałasie ginie szept i ptasi śpiew,
więc dbajmy o ciszę — to wspólny nasz cel.”

Mieliśmy też okazję opowiedzieć innym uczestnikom erasmusowych zajęć o tarnogórskim UTW i przedstawić prezentację o naszym Stowarzyszeniu.

18.02.26, Manavgat, Turcja

Dzisiaj po zajęciach poświęconych trudnościom związanym z degradacją środowiska naturalnego na świecie w wyniku konfliktów wojennych i katastrof ekologiczny oddaliśmy się twórczości artystycznej. Intensywna burza mózgów i wytrwałość w wykuwaniu poetyckiego słowa doprowadziły do powstania wiersza. Chcieliśmy w nim zawrzeć nasze przemyślenia związane z erasmusowym szkoleniem w Turcji.

Zielone marzenia z Erasmusem pod tureckim niebem
Z czterech miast ruszyliśmy w dalekie strony,
Na Erasmusa — projekt wspólny, zielony.
Choć siwizna już lekko srebrzy nam skronie,
Wciąż młoda ciekawość w sercach płonie.
Słuchamy wykładów, uczymy się razem,
Jak żyć mądrzej — z przyrodą, nie przeciw niej czasem.
O wodzie, energii, o trosce codziennej,
O zmianie potrzebnej, rozsądnej, sumiennej.
Były rozmowy — spokojne, prawdziwe,
I chwile zwyczajne, a jednak szczęśliwe.
Choć wkrótce wrócimy w rodzinne strony,
Zostanie w nas ślad przyjaźni spełnionej.

16-17.02.26, Manavgat, Turcja

„Uczenie świadomości ekologicznej. Katastrofy ekologiczne i sposoby radzenia sobie z ich skutkami”

Poniedziałek i wtorek w drugim tygodniu szkolenia poświęcone były zagadnieniom świadomości ekologicznej oraz problematyce katastrof ekologicznych – ich przyczynom, skutkom i sposobom radzenia sobie z nimi. Zajęcia miały bardzo interesujący i angażujący charakter, łącząc część teoretyczną z praktycznymi ćwiczeniami warsztatowymi.
Prowadząca pokazała ciekawą prezentację dotyczącą różnych rodzajów katastrof. Uczestnicy uświadomili sobie, że mogą one być wywoływane zarówno przez czynniki naturalne, jak i przez degradacyjną działalność człowieka. Wśród katastrof naturalnych omówiono m.in. powodzie, cyklony, susze, trzęsienia ziemi oraz tsunami. Z kolei do zagrożeń spowodowanych działalnością człowieka zaliczono zanieczyszczenia przemysłowe i rolnicze oraz degradację środowiska wynikającą z wojen.
Dużym zainteresowaniem cieszyły się materiały filmowe zaprezentowane podczas zajęć. Jeden z nich ukazywał powódź w Polsce w 2024 roku oraz jej skutki społeczne i środowiskowe a także sposoby radzenia sobie z kryzysem oraz emocje i doświadczenia osób dotkniętych katastrofą. Kolejny film dotyczył trzęsień ziemi, między innymi w Turcji oraz przedstawiał zasady właściwego zachowania w sytuacji zagrożenia sejsmicznego.
Istotną część zajęć poświęcono wpływowi działalności człowieka na degradację środowiska. Omawiano problem zanieczyszczeń infrastruktury, skutki pożarów lasów, epidemii, rabunkowej wycinki drzew, zanieczyszczeń chemicznych oraz działań wojennych. Szczególną uwagę zwrócono na degradację gleby – jej przyczyny. Przedstawiciele UTW z 4 miast Polski wymieniali się uwagami na temat tego, jakie zagrożenia środowiska występują na ich terenie, co robią władze, a co zwykli obywatle, żeby dbać o swoją Małą Ojczyznę.
Ważnym elementem wykładu był również film przedstawiający wojny toczące się w różnych rejonach świata. Pokazywał on w przekonujący sposób, że wojna niesie nie tylko tragedie ludzkie i ogrom cierpienia, lecz także poważnie wpływa na środowisko naturalne, przyczyniając się do degradacji naszej planety. Materiał ten stał się punktem wyjścia do refleksji uczestników nad odpowiedzialnością człowieka za stan Ziemi oraz nad długofalowymi skutkami konfliktów zbrojnych.
Zajęcia były prowadzone nie tylko w formie wykładów, lecz również metodą warsztatową z wykorzystaniem elementów dramy. Uczestnicy odgrywali różne role, prezentując przebieg katastrof ekologicznych oraz sposoby zapobiegania ich skutkom, co sprzyjało aktywizacji i pogłębionemu zrozumieniu omawianych tematów.
Ten fragment naszego erasmusowego szkolenia okazał się niezwykle interesujący, a zastosowane metody pracy sprzyjały zaangażowaniu wszystkich uczestników.

 

14-15.02.26, Manavgat, Turcja

„Świadomość ekologiczna i zrównoważony rozwój”

Kolejne dwa dni szkolenia były niezwykle intensywne, a zarazem bardzo atrakcyjne dzięki połączeniu zajęć teoretycznych z wyjazdem edukacyjnym. Uczestnicy skupili się na zagadnieniach związanych z edukacją ekologiczną, zastanawiając się, jak skutecznie budować świadomość ekologiczną oraz jak ujmować ten temat w perspektywie międzypokoleniowej. W trakcie burzy mózgów dyskutowano nad metodami nauczania ekologii, a także nad ideą zrównoważonego rozwoju — jego definicją, rodzajami oraz celami.
Najbardziej atrakcyjnym elementem programu był zorganizowany przez organizatorów programu Erasmus + wyjazd edukacyjny do miejscowości Antalya, przygotowany specjalnie dla naszej grupy słuchaczy czterech Uniwersytetów Trzeciego Wieku. Uczestnicy mieli okazję zobaczyć słynne wodospady Düden, będące jednym z piękniejszych cudów przyrody regionu, a następnie zwiedzić Starówkę pod opieką tureckiego przewodnika. Podczas spaceru poznano zarówno zabytki z czasów starożytnych, np. Bramę Hadriana i pozostałości murów miejskich, jak i historyczną zabudowę Kaleiçi, czyli Starego Miasta z epoki osmańskiej, co nadało wyjazdowi dodatkowy wymiar edukacyjny i kulturowy. Organizatorzy zadbali również o komfort uczestników, zapewniając wspólny posiłek w porze lunchu.
Miasto zrobiło na uczestnikach duże wrażenie – jawiło się jako nowoczesne i dynamicznie rozwijające się, a jednocześnie pełne historycznego uroku. Obserwacje terenowe pozwoliły dostrzec wielkie problemy związane z ochroną środowiska. Na obrzeżach miasta, widoczne były bardzo duże zaniedbania i brak troski o ochronę środowiska. Zauważono również, że segregacja odpadów nie jest realizowana na właściwym, satysfakcjonującym poziomie.
W centrum miasta, na Placu Kalekapisi byliśmy świadkami pikiety zorganizowanej przez ekologów w obronie praw zwierząt. Eksponowane przez manifestantów plakaty propagandowe wymownie świadczyły o cierpieniach zwierząt wywołanych przez ludzi. W pełni solidaryzowaliśmy się z poglądami demonstrantów.
Wyjazd miał więc nie tylko walory poznawcze (przyrodnicze i historyczne), lecz także ekologiczne – umożliwił praktyczną obserwację zagadnień omawianych podczas zajęć. Uczestnicy mogli skonfrontować teorię z rzeczywistością i wyciągnąć własne wnioski. Wspólna refleksja doprowadziła do przekonania, że poziom świadomości ekologicznej i troski o środowisko w Polsce jest zdecydowanie wyższy niż ten zauważony w Turcji.
Podsumowując, ostatnie dni były pełne wiedzy i praktycznych doświadczeń, które wzbogaciły uczestników zarówno edukacyjnie, jak i kulturowo, a także skłoniły do pogłębionej refleksji nad rolą ekologii we współczesnym świecie.

 

 

 

 

 

13.02.26 Manavgat, Turcja

„Świadomość ekologiczna”

Trzeci dzień szkolenia poświęcony był zagadnieniom związanym ze świadomością ekologiczną. Spotkanie rozpoczęło się od rundy wypowiedzi uczestników, którzy – odwołując się do własnych doświadczeń, dzielili się refleksjami na temat cyklu surowców wtórnych. Omawiano, jak w praktyce wygląda segregacja, przetwarzanie i ponowne wykorzystanie materiałów, z którymi na co dzień mają do czynienia, a także jakie dostrzegają wyzwania i dobre praktyki w tym obszarze.
W dalszej części dnia ponownie podjęto temat zastosowania zielonych kompetencji w różnych sektorach. Analizowano, w jaki sposób mogą być one wykorzystywane w biznesie i przemyśle, ale także w edukacji, opiece zdrowotnej, rolnictwie oraz technologii. Dyskusja koncentrowała się na praktycznych rozwiązaniach i odpowiedzialnym zarządzaniu zasobami. Uczestnicy podawali przykłady na podstawie własnych doświadczeń, w swoich miejscach zamieszkania.
Następnie prowadząca zaprezentowała kursantom film ukazujący problem zanieczyszczeń środowiska naturalnego w Polsce. Dyskutowaliśmy o tym, jakie źródła energii są najbardziej ekologiczne i dlaczego w naszym kraju społeczeństwo boi się energii jądrowej.
W kolejnej części szkolenia uczestnicy analizowali różnice pomiędzy linearnym a cyrkularnym modelem gospodarowania odpadami. Zastanawiano się, na czym polega tradycyjny, linearny schemat: „weź–wyprodukuj–zużyj–wyrzuć” oraz jakie konsekwencje środowiskowe i ekonomiczne niesie za sobą takie podejście.
Dla porównania omawiano model cyrkularny, oparty na ponownym wykorzystaniu zasobów, wydłużaniu cyklu życia produktów, recyklingu i minimalizowaniu ilości odpadów. Dyskusja dotyczyła także tego, który z modeli jest bardziej efektywny i przynosi lepsze rezultaty w dłuższej perspektywie – zarówno dla środowiska, jak i dla gospodarki. Uczestnicy zgodnie podkreślali, że podejście cyrkularne sprzyja oszczędności surowców i ochronie środowiska.
Najbardziej ożywiona dyskusja tego dnia wywiązała się podczas analizy wpływu zielonych kompetencji na sektor ochrony zdrowia.
Prowadząca podzieliła uczestników na dwie grupy. Zadaniem pierwszej było przygotowanie argumentów przemawiających za zasadnością szczepień ochronnych, drugiej – wskazanie kontrargumentów i wątpliwości pojawiających się w debacie publicznej. Ćwiczenie miało charakter analityczny i służyło rozwijaniu umiejętności krytycznego myślenia, argumentowania oraz konfrontowania różnych stanowisk w oparciu o fakty.
Dyskusja była niezwykle żywa i emocjonująca. Uczestnicy odwoływali się do własnych doświadczeń oraz przykładów z życia, szczególnie związanych z pandemią COVID-19. W tym kontekście prowadząca zaprezentowała film dokumentalny ukazujący przebieg pandemii na świecie oraz jej społeczne, zdrowotne i gospodarcze konsekwencje.
Podsumowując cały trzeci dzień, szkolenie należy uznać za niezwykle efektywne, kształcące i inspirujące.
„Podnoszenie świadomości o zielonych kompetencjach. Zielone sektory.”
Pierwszy dzień szkolenia rozpoczął się od przedstawienia celu i zakresu spotkania. Uczestnicy zostali zapoznani z metodami pracy. Omówiono harmonogram działań oraz oczekiwane efekty kursu.
Następnie przeprowadzono ćwiczenia integracyjne i rozgrzewkowe, które miały na celu lepsze poznanie się uczestników, którzy rekrutują się z 4 UTW: z Tarnowskich Gór, Koziegłów, Kłaja i Andrychowa. Ustalono podstawowe zasady pracy w grupie i odpowiedzialności za proces uczenia się. Zajęcia prowadzi młoda, bardzo sympatyczna i kompetentna Ukrainka o imieniu Tatiana. Wprowadziła nas w zagadnienia kreatywnej dramy.
W części merytorycznej studenci dowiedzieli się precyzyjnie, czym są zielone umiejętności oraz jakie są ich rodzaje. Omówiono kompetencje techniczne, społeczne, organizacyjne oraz innowacyjne, które wspierają zrównoważony rozwój. Uczestnicy analizowali, w jaki sposób zielone kompetencje mogą być wykorzystywane w różnych sektorach życia i gospodarki – w biznesie, przemyśle, edukacji, opiece zdrowotnej, rolnictwie oraz technologii.

 

 

 

 

 

11-12 luty 2026

Pierwszy dzień szkolenia był bardzo owocny i inspirujący. Uczestnicy aktywnie włączali się w proponowane działania, wykazując duże zainteresowanie tematyką zajęć.
Drugi dzień szkolenia poświęcony był zagadnieniom zielonych miejsc pracy oraz zielonych sektorów gospodarki. Uczestnicy zastanawiali się, nad tym, jak to wygląda w praktyce oraz w jaki sposób zmiany klimatyczne wpływają na rynek zatrudnienia i codzienne obowiązki pracowników. Rozmowom towarzyszyła refleksja nad odpowiedzialnością instytucji, przedsiębiorstw i samych obywateli w procesie zielonej transformacji.
Szczególnie dużo uwagi poświęcono problemowi odpadów. Studenci dzielili się doświadczeniami ze swoich miejscowości, porównując systemy gospodarowania odpadami, wskazując ich mocne strony, ale też wyzwania i niedociągnięcia. Wspólnie analizowano, które problemy są dziś najpilniejsze oraz na jakie kwestie należy zwrócić uwagę w perspektywie najbliższych lat.
Choć grupa składa się z osób pochodzących z różnych regionów, uczestnicy szybko znajdują wspólny język. Zajęcia upłynęły więc w atmosferze otwartości, zaangażowania i życzliwej współpracy, sprzyjającej twórczej wymianie doświadczeń.