11 maja 2026

Odwieczna moc obrazu – fascynujące spotkanie z historią ilustracji według prof. Bogdana Króla

Wykład prof. Bogdana Króla pt. „Ilustracja od zawsze na zawsze” okazał się prawdziwie fascynującą, erudycyjną i niezwykle barwną podróżą przez historię ludzkości opowiadaną językiem obrazu. Profesor zabrał słuchaczy w wyjątkową wędrówkę przez tysiąclecia, ukazując, jak ilustracja od najdawniejszych czasów towarzyszy człowiekowi jako nośnik emocji, wiedzy, pamięci i kultury.

Spotkanie rozpoczęło się od prehistorycznych malowideł naskalnych z Lascaux i Altamiry, gdzie już pierwsi ludzie utrwalali sceny polowań, świat zwierząt i rytuały, pozostawiając po sobie niezwykłe świadectwo życia. Następnie wykładowca przeniósł uczestników do starożytnego Egiptu, przybliżając bogactwo ilustracji zawartych w Księdze Umarłych, by później poprowadzić słuchaczy przez świat mitologii greckich waz oraz rzymskich mozaik z Pompejów.

Z ogromną swobodą i pasją profesor ukazał także średniowiecze jako epokę, w której ilustracja rozkwitała na kartach rękopisów, zdobionych przez mnichów miniaturami i kunsztownymi inicjałami. Przykłady iluminowanych ksiąg i kalendarzy pokazały, jak silnie obraz był wówczas związany z duchowością i religią.

Szczególnie interesująco zabrzmiała część poświęcona renesansowi – czasowi przełomu, w którym wynalazek Gutenberga otworzył przed ilustracją zupełnie nowe możliwości. Prof. Król z wielką swadą opowiadał o rozwoju drzeworytu i miedziorytu, ilustracjach anatomicznych Andreasa Vesaliusa, a także o geniuszu Leonarda da Vinci i twórczości Albrechta Dürera. Dzięki tej części wykładu słuchacze mogli zobaczyć, jak sztuka ilustracji zaczęła łączyć piękno z nauką i odkrywaniem świata.

Kolejne stulecia wykładowca przedstawił jako czas dynamicznego rozwoju ilustracji naukowej, edukacyjnej i satyrycznej. Wiek XVII i XVIII ukazał jako epokę rycin botanicznych, zoologicznych i politycznych komentarzy, natomiast XIX stulecie nazwał, niezwykle trafnie, złotym wiekiem ilustracji. Rozwój prasy i książki sprawił, że obraz stał się codziennym towarzyszem człowieka. Szczególne wzruszenie wzbudziły przywoływane ilustracje znane z dzieciństwa, związane z klasyką literatury, które dla wielu słuchaczy stały się pięknym mostem do osobistych wspomnień.

W części poświęconej XX i XXI wiekowi nasz prelegent zachwycająco ukazał różnorodność stylów – od secesji Alfonsa Muchy, przez modernizm, aż po współczesne połączenie technik tradycyjnych i cyfrowych. Z wielką wrażliwością mówił zarówno o wybitnych twórcach światowych, jak i polskich mistrzach ilustracji, takich jak Józef Wilkoń, Marcin Szancer, Olga Siemaszko, Zbigniew Rychlicki czy Bohdan Butenko. Ta część wykładu wywołała szczególny sentyment, przypominając uczestnikom ukochane książki, obrazy i bohaterów dzieciństwa. Ach, komu się łza nie kręci w oku na widok ilustracji do „Elementarza” Falskiego lub książeczki „Proszę słonia”?

Prof. Bogdan Król zachwycił nas nie tylko ogromem wiedzy, ale również kulturą przekazu, swobodą narracji i umiejętnością łączenia historii sztuki z emocjami słuchaczy. Był to wykład niezwykle inspirujący, bogaty merytorycznie i wizualnie, a zarazem prowadzony z pasją, elegancją i prawdziwym oddaniem sztuce. Spotkanie pozostawiło uczestników z poczuciem obcowania z czymś wyjątkowym – opowieścią o ilustracji, która od zarania dziejów aż po współczesność nieustannie pomaga człowiekowi rozumieć i piękniej widzieć świat.

Opublikowane: 12 maja 2026